دیدگاه معاون فرهنگی جهاد دانشگاهی تربیت مدرس پیرامون اثربخشی

چهارشنبه 13 دی 1396 ساعت 10:39 ق.ظ

 

معاون فرهنگی جهاد دانشگاهی تربیت مدرس دیدگاه خود را پیرامون مفهوم اثربخشی، نقش آن در حوزه پژوهشی و اجرایی کشور و همچنین ظرفیت‌ها و اهداف جهاد دانشگاهی در این جهت با مخاطبان و علاقه‌مندان اثربخشی به اشتراک گذاشته است.


Layer 2 slide.jpg

هر اندازه آثار فعالیت های علمی و خصوصا پژوهش به طور مستقیم و ملموس‌تری در زندگی بشری احساس شود، فایده مندی و اثربخشی آن بهتر درک خواهد شد. از این روی تبیین آثار فعالیت های علمی بر جامعه، نقشی مؤثر در میزان اختصاص منابع مالی برای پژوهش و تولید علم در حوزه‌های مختلف دارد. با این رویکرد در جوامع مختلف، علوم مختلف دارای سطح بندی‌هایی هستند، برخی در اولویت قرار می‌گیرند و برخی هم در زمره علوم "تجملی" و کم اثر برای جامعه تقسیم بندی می‌شوند. این نوع از تقسیم بندی به میزان توانمندی نهادهای علمی و سیاست‌گذار در طراحی و ترسیم مسیرهای نمایانگر آثار فعالیت‌های علمی و اثربخشی نتایج این فعالیت‌ها بر جوامع هدف مشروط است؛ که در حوزه‌های فنی و پزشکی قابل نمایش و محاسبه، اما در حوزه علوم انسانی به درستی قابل نمایان شدن و سنجش نیست. لذا متأسفانه در اکثر جوامع، تحقیقات در حوزه علوم انسانی کاربردی و دارای اثربخشی تشخیص داده نمی‌شود و اختصاص منابع مالی به این حوزه عموماً در اولویت هم قرار نمی‌گیرد.

طی سال‌های اخیر تلاش های هدفمندی در برخی کشورها و نهادهای علمی برای غلبه بر این چالش پیش روی تحقیقات علوم انسانی و علوم اجتماعی شکل گرفته و نتایجی هم به همراه داشته است؛ مبنی اینکه در مقایسه با روندهای ارزیابی اثربخشی و فایده مندی تحقیقات در حوزه‌های فنی و.. چه روشی را می‌توان برای ارزیابی اثربخشی در حوزه علوم انسانی ارائه داد که بتوان جایگاه این علوم را در سودآوری برای جامعه تبیین نمود.

به نظر می‌رسد که پیش از هر چیز باید یک ابهام را رفع کنیم و آن اینکه نمی‌توان انتظار داشت که تجاری سازی در حوزه‌های فنی و مهندسی و پزشکی در مقایسه با حوزه علوم انسانی دارای یک مفهوم و خروجی یکسان باشند و برونداد آنها متفاوت خواهد بود هر چند که این بروندادهای متفاوت را برای حوزه‌های مختلف همان تجاری سازی بنامیم. مخاطب در حوزه‌های فنی و مهندسی و پزشکی... صنعت است و برونداد یک فعالیت علمی در این حوزه‌ها می‌تواند منتج به تولید یک محصول و یا بهبود فعالیت و نهایتاً سود بیشتر شود، اما مخاطب در حوزه علوم انسانی جامعه است و برونداد یک تحقیق و فعالیت علمی در این حوزه منتج به یک گزارش تخصصی برای اعمال یک سیاست است تا بر چالش‌های اجتماعی، سیاسی،... فائق آید لذا اثر بخشی این تحقیقات را باید در کاهش هزینه‌های ناشی از یک معضل اجتماعی، فرهنگی، سیاسی و.... در اثر اعمال یک سیاست منتج از فعالیت علمی محاسبه کرد. با این رویکرد نمی‌توان ادعا کرد که تحقیقات در حوزه علوم انسانی دارای اثربخشی برای جامعه سرمایه‌گذار نیست و بنابراین شرایط بهتری را نیز از نظر دریافت حمایت‌های مالی و معنوی در مقابل محققان و فعالان این حوزه‌ها قرار خواهد گرفت، البته به شرط آنکه شاخصی برای ارزیابی و مستندسازی این روند پیش بینی گردد.

طراحی این شاخص، موضوعی است که ما به آن می‌اندیشیم و در نظر داریم که با بررسی الگوهای انجام شده در کشورهای دیگر، همچنین بهره گیری از ظرفیت‌های علمی از یک سو و دیدگاه‌های مخاطبان (کاربران) تحقیقات علوم انسانی نسبت به جامعیت و کارآمدی این تحقیقات از دیگر سو، به سمت ایجاد ساختاری برای افزایش و اندازه گیری میزان اثربخشی نتایج تحقیقات علوم انسانی در جامعه حرکت کنیم. با توجه به ظرفیت‌های چشمگیر جهاد دانشگاهی در دستیابی به این مهم، نظیر حضور آن در همه دانشگاه‌های مطرح کشور، رابطه بسیار گسترده و مثبت این نهاد با بدنه اجرایی و سیاست‌گذار و همچنین تجربه بی نظیر این نهاد از اجرای طرح‌ها و پروژه‌ها در گستره‌ای فراوان از موضوعات مختلف که بی شک کمتر نهادی دارا می‌باشد، امید ما را در برآورده ساختن این هدف برای کمک هرچه پررنگ‌تر علم و دانش برای پیشرفت کشور عزیزمان دو چندان می‌کند. بدیهی است هر اندازه توفیق در این مسیر می‌تواند جایگاه علم و به تبع آن دانشگاه‌ها را هم در تصمیم سازی‌ها ارتقاء دهد. همچنین توسعه این ساختارها (افزایش و ارزیابی اثربخشی) می‌تواند انگیزه لازم را برای تغییر رویکرد دانشگاه‌ها و محققان از انجام تحقیقاتی که انگیزه اصلی از انجام آن تنها علاقه‌مندی محقق به موضوع است به سمت تحقیقاتی که کاربر بالقوه تقاضای بهره‌مندی از نتایج آن را دارد سوق دهد، زیرا نتایج این تحقیقات می‌تواند کاربر را در بالفعل کردن سیاست‌هایی که اجرای آنها دارای منفعت برای جامعه است یاری کند. این فرآیند را ما راهکار افزایش اثربخشی تحقیقات در حوزه علوم انسانی و اجتماعی می دانیم که گام نهایی آن نیز طراحی نظام رتبه بندی دانشگاه‌ها و مراکز پژوهشی به لحاظ میزان اثربخشی نتایج تحقیقات خواهد بود؛ نسخه‌ای برای افزایش ارتباط بین دانشگاه و جامعه. 

 

بشیر پرویزی
معاون فرهنگی جهاد دانشگاهی تربیت مدرس    
منبع: researchimpact.ir

پربازدیدترین مطالب

تعریف اثربخشی تحقیقات

دوشنبه 20 آذر 1396 ساعت 07:24 ب.ظ

پروژه های اثربخشی

یکشنبه 10 دی 1396 ساعت 09:19 ب.ظ

ارتباط با ما

یکشنبه 3 دی 1396 ساعت 02:53 ب.ظ

کارگاه های آموزشی اثربخشی

دوشنبه 11 دی 1396 ساعت 10:32 ق.ظ

برای ما بنویسید

سه شنبه 28 آذر 1396 ساعت 09:54 ب.ظ

دریافت جدید ترین مطالب

اثربخشی تحقیقات در شبکه های اجتماعی

ارتباط با ما

تهران، بزرگراه جلال آل احمد، پل نصر (گیشا)، دانشگاه تربيت مدرس، ساختمان مدیریت امور دانشجویی (کتابخانه قدیم)، طبقه سوم، بلوک سمت راست


021-88220295-7
info@researchimpact.ir
ارسال پیام


استفاده از مطالب این وبسایت برای مقاصد غیر تجاری و با ذکر منبع بلامانع است. کليه حقوق اين سايت متعلق به اثربخشی تحقیقات می‌باشد.

Copyright © researchimpact